Telefon Ekranı Karardı Ama Çalışıyor: Ne Yapmalı?

Telefon çalıyor, bildirim sesi geliyor, titreşim de var, ama ekran simsiyah. Böyle bir durumda telefonun kendisi çoğu zaman sağlamdır; sorun ya ekran panelinde, ya ekranı anakarta bağlayan kabloda ya da yazılımdadır. Aşağıda evde birkaç dakikada deneyebileceklerinizi, ekranın yalnızca bir kısmı karardığında bunun ne anlama geldiğini ve hangi durumda ekranın değişmesi gerektiğini bulacaksınız.

Ekran karardığı hâlde telefon neden çalışıyor?

Ekran, telefonun bir çıkış parçasıdır. Anakart aramaları alır, bildirimleri işler ve görüntüyü ekrana gönderir; görüntü ekrana ulaşmasa da bu işler sürer. Ekranın karanlık kalmasının en sık nedenleri şunlar:

• Yazılım donması: Telefon kilitli ekranda ya da bir güncellemenin ortasında takılmış olabilir. Ses gelir ama ekran uyanmaz.
• Ekran Perdesi: iPhone'da VoiceOver açıkken kullanılan bu özellik ekranı bilerek kapatır. Telefon çalışır ve dokundukça konuşur, ekran ise karanlık kalır.
• Panel hasarı: Düşme ya da basınç, cam sağlam görünse bile alttaki paneli bozabilir.
• Ekran bağlantısı: Ekranı anakarta bağlayan ince kablo ya da soketi darbe veya nem yüzünden temasını kaybedebilir.
• Aşırı sıcak: Apple'a göre iPhone fazla ısındığında kendini korumak için ekranı soluklaştırabilir ya da karartabilir (Apple). Telefon soğuyunca ekran geri gelir.
• Orijinal olmayan ekran ve güncelleme: Apple, orijinal olmayan ekranlarda ekranla ilgili değişiklikler içeren bir iOS güncellemesinden sonra sorun yaşanabileceğini belirtiyor (Apple: Orijinal iPhone ekranları hakkında). Telefonun ekranı daha önce değiştiyse bunu da hesaba katın.

Yazılım donması, Ekran Perdesi ve sıcaklık evde düzelir. Panel ve bağlantı sorunlarında ise telefonun açılması gerekir. Belirtiye göre neye bakacağınızı aşağıdaki tablo özetliyor.

Belirti	Muhtemel neden	Ne yapmalı?
Ekran siyah, arama ve bildirim sesleri geliyor	Yazılım donması ya da panel arızası	Zorla yeniden başlatın, logo görünüyor mu bakın
Ekran siyah, iPhone dokundukça konuşuyor	VoiceOver ve Ekran Perdesi açık	Üç parmakla ekrana hızla üç kez dokunun
Ekranın yarısı ya da bir köşesi karanlık	Panel hasarı	Hemen yedek alın, ekran değişimi gerekir
Düştükten sonra karardı	Panel ya da ekran bağlantısı	Zorla yeniden başlatın, düzelmezse arıza tespiti
Islandıktan sonra karardı	Sıvının ekran bağlantısına ya da anakarta ulaşması	Kapatın, şarja takmayın, beklemeden servise getirin
Güncellemeden sonra karardı	Yazılım takılması; daha önce takılan orijinal olmayan ekranda uyumsuzluk	Zorla yeniden başlatın, düzelmezse ekranı kontrol ettirin
Güneşte ya da sıcakta karardı	Sıcaklık koruması	Telefonu serin bir yerde soğumaya bırakın

Evde ilk ne denenmeli?

Aşağıdaki adımların hiçbiri telefonun hafızasına dokunmaz. Sırayla deneyin; ekran geri gelirse devam etmenize gerek yok.

Zorla yeniden başlatma

Donan bir telefonu normal yoldan kapatamazsınız, çünkü kapatma sürgüsünü ekranda göremezsiniz. Zorla yeniden başlatma telefonu yalnızca düğmelerle, ekrana ihtiyaç duymadan yeniden başlatır.

iPhone 8 ve sonrası

Sesi açma düğmesine kısaca basıp bırakın, ardından sesi kısma düğmesine kısaca basıp bırakın. Sonra yan düğmeyi Apple logosu görünene kadar basılı tutun. Apple'a göre bu 10 saniyeden uzun sürebilir, o yüzden erken bırakmayın (Apple: iPhone açılmıyorsa veya ekran siyahsa). iPhone 7'de ise yan düğmeyle sesi kısma düğmesini birlikte basılı tutmanız gerekir. Hiçbir tepki yoksa Apple, iPhone'u bir saat şarj edip yeniden denemenizi öneriyor.

Samsung ve Xiaomi

Samsung'da güç (yan) düğmesiyle sesi kısma düğmesini aynı anda en az 7 saniye basılı tutun; telefon titreyip Samsung logosu göründüğünde bırakabilirsiniz. Samsung, kılıf düğmelere düzgün basmanızı engelliyorsa önce kılıfı çıkarmanızı öneriyor (Samsung). Xiaomi, Redmi ve POCO telefonlarda güç düğmesini 10 saniyeden uzun basılı tutmak yeterli (Xiaomi).

Samsung'un ekran sorunları için önerdiği ilk iki adım da yazılımı güncellemek ve telefonu yeniden başlatmak. Ekran bir darbe yüzünden hasar gördüyse Samsung telefonu kullanmayı bırakıp servise götürmenizi öneriyor (Samsung).

Yeniden başlatma sırasında ekrana dikkatle bakın. Marka logosu birkaç saniyeliğine de olsa görünüyorsa panel en azından o an görüntü verebiliyor demektir; sorun yazılımda ya da aralıklı çalışan bir bağlantıda olabilir. Telefon titreyip açılış sesini verdiği hâlde logo hiç görünmüyorsa ekran ya da ekran bağlantısı daha güçlü bir ihtimaldir.

VoiceOver ve Ekran Perdesi

iPhone dokundukça bir şeyler söylüyor ama ekran siyahsa büyük ihtimalle arızayla değil, bir ayarla karşı karşıyasınız. VoiceOver, ekranı göremeyen kullanıcılar için geliştirilmiş bir ekran okuyucudur ve parmağınızın altındaki öğenin adını sesli okur. Ekran Perdesi ise VoiceOver açıkken ekranı kapatır; Apple'a göre bu sırada telefon ve VoiceOver ile gezinme etkin kalır (Apple: Ekran Perdesi). İkisi de yanlışlıkla açılmış olabilir, örneğin telefonla bir çocuk oynarken.

• Ekran Perdesi'ni kapatmak için üç parmakla ekrana hızla üç kez dokunun. VoiceOver ile birlikte Büyüt/Küçült özelliği de açıksa dört kez dokunmanız gerekir.
• VoiceOver'ı kapatmak için Siri'den bunu isteyebilirsiniz. Erişilebilirlik Kestirmesi'ni VoiceOver için ayarladıysanız, Face ID'li modellerde yan düğmeye, diğer modellerde Ana Ekran düğmesine üç kez basmak da işe yarar (Apple).

VoiceOver açıkken dokunma hareketleri değişir: bir öğeyi seçmek için bir kez, açmak için iki kez dokunursunuz. Telefon sizi dinlemiyor gibi geliyorsa sebebi budur. Ekran geri geldikten sonra VoiceOver'ı Ayarlar > Erişilebilirlik > VoiceOver bölümünden kapatabilirsiniz.

Bilgisayara bağlayıp yedek almak

Ekran geri gelmediyse sıradaki iş verilerinizi güvenceye almaktır. Bu, beklenenden zor olabilir, çünkü bilgisayara yedek almak telefonun ekranında bir onay ister.

• iPhone: Apple'a göre telefonu bilgisayara bağladığınızda önce parolanızla kilidi açmanız, sonra telefonda çıkan "Bu Bilgisayara Güvenilsin mi?" uyarısında Güven'e dokunmanız gerekir; iOS 16 ve sonrasında bu uyarı yedekleme sırasında da çıkar (Apple). Ekran tamamen karanlıksa bunu görerek yapamazsınız. Apple'a göre VoiceOver Siri'den istenerek de açılabilir ve parmağınızın altındaki öğenin adını sesli okur. Dokunmatik çalışıyorsa bu yolla parola tuşlarını ve uyarıyı bulmayı deneyebilirsiniz, ama sonuç garanti değildir: Siri kapalıysa ya da dokunmatik de zarar gördüyse bu yol işe yaramaz.
• Android: Google'a göre USB kablosuyla dosya aktarmak için telefonun kilidini açmanız ve telefonda çıkan USB bildiriminden Dosya Aktarımı'nı seçmeniz gerekir (Google). Ekran karanlıkken bu çoğu zaman mümkün olmaz.
• Bulut: iCloud Fotoğrafları ya da Google Fotoğraflar yedeği açıksa fotoğraflarınız zaten buluttadır. Bilgisayardan hesabınıza girip son fotoğraflarınızın orada olup olmadığına bakın.

Hiçbiri olmuyorsa telefonu zorlamayın ve sıfırlamayı denemeyin: sıfırlama ekranı düzeltmez, yalnızca verilerinizi siler. Ekran onarıldığında yedeği rahatça alırsınız.

Ekranın yarısı karardıysa bu ne anlama gelir?

Ekranın bir bölümü görüntü verip bir bölümü karanlık kalıyorsa telefon görüntüyü üretiyor, ama panel bunun bir kısmını gösteremiyor demektir. Bu belirti yeniden başlatmayla ya da ayarlarla düzelmez. Karanlık bölgenin şekli neyin bozulduğu hakkında ipucu verir:

• Kenarı mor ya da yeşil, mürekkep gibi yayılan siyah leke: Panelin iç katmanları zarar görmüştür. Samsung, cam hasar görmese bile uzun süreli basınç yüzünden ekranın iç kısmının bozulabileceğini ve mürekkep lekesine benzer siyah bir nokta çıkabileceğini belirtiyor (Samsung). Bu tür lekeler zamanla büyüyebilir.
• Ekranın bir yarısı düz bir sınırla tamamen karanlık: Panelin o bölümü sinyal almıyordur; panel ya da panelin bağlantısı arızalıdır.
• Karanlık bölge titriyor ya da ekrana bastırınca değişiyor: Bağlantıda gevşeklik ya da panelde bir kırık olabilir. Denemek için ekrana bastırmayın; hasar büyüyebilir.
• Görüntü var ama bir taraf belirgin şekilde loş: LCD ekranlı modellerde ekranın arkasındaki aydınlatma kısmen bozulmuş olabilir. OLED ekranlarda arka aydınlatma yoktur; orada loşluk panelin kendisinden gelir.

Hangisi olursa olsun, ekranın görünen kısmı çalışırken yedek alın. Kısmen kararan bir ekranın bir süre sonra tamamen kararması da mümkündür; o zaman yedek almak çok daha zorlaşır.

Ekran değişimi ne zaman şart?

Zorla yeniden başlattınız, iPhone'da Ekran Perdesi'ni de denediniz ve görüntü yine yoksa sorun büyük ihtimalle donanımdadır. Şu durumlarda ekran değişimi gerekir:

• Telefon çalıştığı hâlde görüntü hiç gelmiyor ve yeniden başlatırken logo da görünmüyor.
• Ekranın bir kısmı karanlık ya da leke büyüyor.
• Görüntü geliyor ama dokunmatik bazı bölgelerde tepki vermiyor.

Her kararma ekran değişimi demek değildir. Düşmeden sonra kararan bazı telefonlarda yalnızca ekran kablosunun soketi yerinden oynamıştır; soket yerine oturunca görüntü geri gelebilir. Bunu ancak telefon açıldığında görmek mümkün. Islanan bir telefonda ise ekranın yanında anakartın da kontrol edilmesi gerekir; kurutma sırasında yapılmaması gerekenleri telefon suya düştüğünde ne yapmalı yazımızda anlattık.

Telefonu getirmeden önce birkaç şeyi not etmeniz arıza tespitini kısaltır:

1. Ne zaman başladı? Düşmeden, ıslanmadan, bir güncellemeden ya da güneşte kalmasından hemen sonra mı, yoksa durup dururken mi?
2. Telefon hangi tepkileri veriyor? Arama sesi, bildirim sesi, titreşim, VoiceOver konuşması; hangisi var?
3. Yeniden başlatırken logo görünüyor mu? Birkaç saniyeliğine bile görünüyorsa bunu söyleyin.
4. Dokunmatik çalışıyor mu? VoiceOver'ı açabildiyseniz dokundukça öğe adları okunuyor mu?
5. Ekran daha önce değişti mi? Değiştiyse hangi tür ekran takıldığını biliyorsanız belirtin.

Ekran değişecekse orijinal, çıkma ve yan sanayi seçenekler arasında karar vermeniz gerekir. Hangisinin kime uygun olduğunu ekran rehberimizde karşılaştırdık. Modelinize göre güncel fiyatları iPhone ve Samsung tamir fiyatları sayfalarında görebilirsiniz. Göktürk Merkez'den Kemerburgaz'daki servisimize araçla yaklaşık 5 dakikada ulaşırsınız; parça hazırsa ekran değişimi çoğunlukla aynı gün biter.